Od dawna czujesz, że coś jest nie tak?
Umów się na
kompleksową diagnostykę
i rozpocznij prawdziwe leczenie.
Właściwe podawanie testosteronu, to zależnie od preparatu podawanie go częściej niż raz na tydzień. Nie chcesz na pewno jeździć ciągle do przychodni i prosić pielęgniarkę o zastrzyk, bo jest to zwyczajnie upierdliwe. Tutaj opowiem Ci dokładnie, jak podać sobie testosteron. Jeśli dopiero zaczynasz terapię, sprawdź najpierw, czym właściwie jest TRT i za co odpowiada testosteron.
Testosteron podskórnie czy domięśniowo? – CZYLI GDZIE WBIJAĆ TESTOSTERON
Wybór zależy w zasadzie od Ciebie. Wielu ekspertów twierdzi, że podanie podskórne zwiększa aromatyzację, czyli zmianę testosteronu w estradiol. W praktyce raczej tak nie jest. Podanie podskórne jest bezpieczniejsze, bo nie daje Ci ryzyka uszkodzenia nerwów, jest też mniej bolesne. Mamy tutaj jednak ryzyko powstawania grudek i stanu zapalnego, a sama substancja uwalnia się nieco wolniej. Osobiście uważam, że to lepsza opcja.
Jeśli zastanawiasz się czy zastrzyk domięśniowy boli, to zależnie od wykonania i Twoich predyspozycji może boleć. TRT domięśniowo to dosyć inwazyjna metoda podania. Wiąże się też z ryzykiem krwawień, a także zależnie od miejsca, z ryzykiem uszkodzenia nerwu. Mamy tutaj też ryzyko zrostów, więc trzeba często zmieniać miejsce podania. Fajnym rozwiązaniem są zastrzyki TRT płytko domięśniowo, jest to mniej bolesne, przez o połowę krótszą igłę.
Jak zrobić zastrzyk podskórny?
TRT podskórnie, to jak już wiesz prostsze rozwiązanie:
Wykonanie iniekcji
1. Umyj dokładnie ręce wodą z mydłem i je zdezynfekuj.
2. Przygotuj odpowiednią ilość leku, zgodnie ze zleceniem oraz potrzebny sprzęt.
3. Nałóż igłę do pobierania leku na strzykawkę i wprowadź ostrożnie do fiolki, pobierz lek.
4. Zdejmij igłę do nabierania i załóż igłę do iniekcji.
5. W przypadku obecności pęcherzyków powietrza delikatnie postukaj w spód strzykawki lub w jej bok, by połączyły się w jeden większy pęcherzyk na górze.
6. Trzymając strzykawkę obróconą w górę, lekko naciśnij tłok aby wypuścić całe powietrze (do momentu, w którym zobaczysz kropelkę na igle). Wyznacz miejsce wkłucia (powinno być pozbawione siniaków, blizn, wysypek, zrostów, zaczerwień, czy innych problemów skórnych) i zdezynfekuj.
7. Dokładna technika zastrzyku będzie zależna od ilości tkanki tłuszczowej. Jeśli tkanki tłuszczowej jest dostatecznie dużo, igłę można wprowadzić pod kątem 90 stopni. Jeśli jesteś szczuplejszą osobą, bezpieczniejszą techniką będzie złapanie fałdu skóry i wprowadzenie igły pod kątem 45 stopni.
8. Igłę wprowadza się na głębokość od 1 cm do 1,5cm (w zależności od ilości tkanki tłuszczowej w miejscu zastrzyku). Po wprowadzeniu igły należy puścić fałd skóry, by uniknąć iniekcji w zbitą tkankę tłuszczową. Cały czas stabilizuj igłę trzymając ją kciukiem i palcem wskazującym, by uniknąć jej przesuwania.
9. Powoli wprowadzaj lek. Jeśli używamy igły o mniejszej średnicy, nie zdziw się, jeśli napotkasz na znaczący opór przy przesuwaniu tłoka.
10. Po wprowadzeniu leku odczekujemy 10 sekund i dopiero wtedy wyciągamy igłę. Miejsce zastrzyku uciskamy gazikiem tak długo, aż upewnimy się, że nie leci z niego krew ani wstrzykiwany lek.
Co każdy zastrzyk zmieniaj stronę i część ciała. W zastrzykach podskornych, czyli takich jak ten, nie trzeba aspirować.
Instrukcja youtube – zastrzyk w brzuch
Dla Ovitrelle: https://www.youtube.com/watch?v=RK1AxodXxqQ
Jak samemu zrobić zastrzyk domięśniowy?
TRT domięśniowo mimo wszystko nie jest wyzwaniem nie do zrealizowania.
Testosteron w udo – mięsień czworogłowy uda
Technika lokalizacji
1. Umyj dokładnie ręce wodą z mydłem i zdezynfekuj.
2. Usiądź lub połóż się w wygodnej pozycji. Upewnij się, że relaksujesz nogę i nie napinasz mięśni.
3. Podziel udo na trzy równe części (dolna, środkowa i górna). 4. Idealne miejsce do iniekcji znajduje się w środkowej trzeciej części (między kolanem a biodrem) i z boku (na zewnętrznej stronie) uda.
Przygotowanie
1. Przygotowanie sprzętu: Upewnij się, że masz przygotowaną strzykawkę z igłą oraz lek.
2. Sterylizacja: Użyj płatka alkoholowego, lub płatka kosmetycznego z Octeniseptem, aby wysterylizować obszar w miejscu iniekcji. To jest kluczowe.
3. Osuszenie: Po dezynfekcji osusz obszar. Jeśli to nie zostanie zrobione, alkohol na skórze może powodować pieczenie, gdy igła wchodzi.
Technika iniekcji
1. Pamiętaj, aby zrelaksować nogę i nie napinać mięśni. Aby zmniejszyć dyskomfort, możesz pociągnąć skórę w miejscu zastrzyku, ale nie łap jej i nie zbliżaj do siebie jak w przypadku zastrzyków podskórnych.
2. Płynnie wbij igłę w mięsień pod kątem 90 stopni.
3. Aspiruj (cofnij lekko tłok strzykawki) — jeśli w strzykawce nie pojawia się krew, możesz powoli wprowadzić lek. Gdy lek jest koloru czerwonego, należy cofnąć się i spróbować jeszcze raz, aż krew nie będzie wypływać.
4. Krew w strzykawce oznacza, że znajdujemy się w naczyniu krwionośnym, koniecznie zmieniamy wtedy miejsce wkłucia (uprzednio wymieniając igłę na świeżą), ponieważ wstrzyknięcie w żyłę tak oleistej substancji jaką jest testosteron może być groźne dla zdrowia!
5. Jeśli nie jesteśmy w naczyniu krwionośnym, powoli wprowadź lek.
6. Po wprowadzeniu leku odczekaj 10 sekund i dopiero wtedy wyciągnij igłę. Miejsce zastrzyku uciśnij gazikiem tak długo, aż upewnisz się, że nie leci z niego krew ani wstrzykiwany lek.
7. Rozmasuj miejsce wykonania zastrzyku, by zapobiec powstawaniu zrostów. Pamiętaj o zmianach miejsca iniekcji, raz prawa strona, raz lewa, a potem inna część ciała.
Instrukcja video: https://www.youtube.com/watch?v=BGaQWD5foaY – można włączyć napisy i przetłumaczyć automatycznie
Testosteron w ramię – mięsień naramienny
Lokalizacja i przygotowanie
1. Zlokalizuj Kość Barkową.
2. Odmierz w dół około trzy palce od kości barkowej.
3. Wybierz miejsce wstrzyknięcia w „mięsistej części tego mięśnia”.
4. Użyj płatka alkoholowego (lub innego środka dezynfekcyjnego), aby bardzo dokładnie oczyścić obszar.
5. Poczekaj, aż środek dezynfekcyjny całkowicie wyschnie. Miejsce wstrzyknięcia dla tej metody znajduje się w środkowej jednej trzeciej części trójkąta. Czasami najłatwiej jest utworzyć ten trójkąt palcami, jak pokazano na ilustracji.
Wykonanie iniekcji
1.Umyj dokładnie ręce wodą z mydłem i je zdezynfekuj.
2.Przygotuj odpowiednią ilość leku, zgodnie ze zleceniem (np. 1 ampułka 1 ml) oraz potrzebny sprzęt.
3.Spryskaj płynem dezynfekującym ampułkę z lekiem.
4.Ułóż kciuk na kropce lub kresce znajdującej się na ampułce oraz płynnym ruchem od siebie otwórz ampułkę (możesz otwierać ampułkę przy pomocy gazika, by zapobiec skaleczeniu).
5.Nałóż igłę do pobierania leku na strzykawkę i wprowadź ostrożnie do ampułki, pobierz lek.
6.Zdejmij igłę do nabierania i załóż igłę do iniekcji.
7. W przypadku obecności pęcherzyków powietrza, ze strzykawką obróconą w górę, delikatnie postukaj w spód strzykawki lub w jej bok, by połączyły się w jeden większy pęcherzyk na górze.
8. Lekko naciśnij tłok, aby wypuścić całe powietrze (do momentu, w którym zobaczysz kropelkę na igle).
9. Wyznacz miejsce wkłucia (powinno być pozbawione siniaków, blizn, wysypek, zrostów, zaczerwień, czy innych problemów skórnych), zdezynfekuj je i naciągnij lekko skórę. Mięsień powinien być rozluźniony i nienapięty. (Opisane w lokalizacja i przygotowanie)
10. Zdezynfekuj, przesuwając wybranym płatkiem od góry do dołu.
11. Płynnym, nie za szybkim ruchem wprowadź igłę pod kątem 90 stopni w miejsce wkłucia. Cały czas stabilizuj igłę trzymając ją kciukiem i palcem wskazującym, by uniknąć jej przesuwania.
12. Aspiruj (cofnij lekko tłok strzykawki) — jeśli w strzykawce nie pojawia się krew, możesz powoli wprowadzić lek. Gdy lek jest koloru czerwonego, należy cofnąć się i spróbować jeszcze raz, aż krew nie będzie wypływać.
13. Krew w strzykawce oznacza, że znajdujemy się w naczyniu krwionośnym, koniecznie zmieniamy wtedy miejsce wkłucia (uprzednio wymieniając igłę na świeżą), ponieważ wstrzyknięcie w żyłę tak oleistej substancji jaką jest testosteron może być groźne dla zdrowia!
14. Jeśli nie jesteśmy w naczyniu krwionośnym, powoli wprowadzamy lek.
15. Po wprowadzeniu leku odczekujemy 10 sekund i dopiero wtedy wyciągamy igłę. Miejsce zastrzyku uciskamy gazikiem tak długo, aż upewnimy się, że nie leci z niego krew ani wstrzykiwany lek.
16. Rozmasowujemy miejsce wykonania zastrzyku, by zapobiec powstawaniu zrostów. Co każdy zastrzyk zmieniaj stronę — raz rób go w lewe ramię, raz w prawe, raz w inną część ciała.
Instrukcja video: https://www.youtube.com/watch?v=SkYTHUs _ wzY – można włączyć napisy i przetłumaczyć automatycznie
Zastrzyk testosteronu w pośladek
Uważam, że są łatwiejsze miejsca niż pośladek, zdecydowanie więc polecam opcje powyższe, szczególnie jeśli to Twój pierwszy zastrzyk z testosteronu. Nie mniej jednak, wielu z was chce to wiedzieć, dlatego poniżej instrukcja.
Istnieją dwie wersje zastrzyku w pośladek, klasyczna ma więcej powikłań w postaci bólu, krwawień i krwiaków przy iniekcji. Iniekcja jest w niej też bliżej nerwu kulszowego, a sama igła musi przebić grubszą warstwę tkanki podskórnej. Najpierw znajdziesz opis tej klasycznej, a potem drugiej, która tak dokładnie jest zastrzykiem w biodro.
Miejsce grzbietowo-pośladkowe (dorsogluteal)
Lokalizacja metodą ćwiartek
1. Podziel pośladek (w wyobraźni) na cztery równe części za pomocą pionowej i poziomej linii przeprowadzonej przez jego środek.
2. Twoim miejscem wkłucia jest górna zewnętrzna ćwiartka (ta najdalej od środka ciała i najbliżej biodra).
3. Celuj w środek tej ćwiartki, nie w jej brzegi – po jednej stronie masz ryzyko uszkodzenia nerwu kulszowego, po drugiej, że nie wbijesz się w mięsień.
Przygotowanie
1. Umyj dokładnie ręce wodą z mydłem i zdezynfekuj.
2. Przygotuj odpowiednią ilość leku, oraz potrzebny sprzęt.
3. Nałóż igłę do pobierania na strzykawkę, pobierz lek z ampułki/fiolki. Następnie zmień igłę na tę do iniekcji.
4. Usuń pęcherzyki powietrza – strzykawką skierowaną igłą w górę, delikatnie postukaj, następnie lekko naciśnij tłok do pojawienia się kropli na końcu igły.
5. Wyznasz miejsce wkłucia w górnej zewnętrznej ćwiartce (bez siniaków, blizn, zrostów, zaczerwień) i zdezynfekuj kolistym ruchem od środka na zewnątrz. Odczekaj, aż skóra wyschnie.
Wykonanie iniekcji
1. Ustaw się w wygodnej pozycji i rozluźnij mięsień. Połóż się na boku, lub jeśli stoisz, przenieś ciężar ciała na drugą stronę.
2. Delikatnie napnij skórę w miejscu wkłucia (nie łap jej fałdu, to nie iniekcja podskórna).
3. Wprowadź igłę zdecydowanym, płynnym ruchem pod kątem 90 stopni, stabilizując przy tym kciukiem i palcem wskazującym. Wprowadź ją na pełną długość (lub głębokość zaleconą przez lekarza).
4. Aspiruj (delikatnie pociągnij tłok) – jeśli w strzykawce pojawia się krew, wycofaj igłę, wymień ją na nową i spróbuj ponownie w innym miejscu tej samej ćwiartki. Nigdy nie wstrzykuj, gdy widzisz krew w strzykawce.
5. Jeśli nie ma krwi, wprowadzaj lek powoli – ok. 1 ml na 10 sekund. Zbyt szybkie podanie zwiększa ból i ryzyko powstania twardego guzka.
6. Po podaniu odczekaj ok. 10 sekund przed wyciągnięciem igły – zmniejsza to ryzyko wycieku leku wzdłuż kanału wkłucia.
7. Wyciągnij igłę pod tym samym kątem, pod jakim weszła. Uciśnij miejsce gazikiem (nie masuj energicznie – to może rozprowadzić lek w tkankę podskórną i nasilić siniaka).
8. Wyrzuć igłę do pojemnika na ostre odpady. Nigdy nie zakładaj z powrotem osłonki na zużytą igłę.
9. Pamiętaj o zmianie stron przy każdym zastrzyku, a także ogólnie o zmianie miejsc.
Zastrzyk testosteronu w biodro (ventrogluteal) – miejsce brzuszno-pośladkowe
Rekomendowane aktualnie jako pierwszy wybór w wielu wytycznych klinicznych.
Lokalizacja metodą dłoni
1. Znajdź krętarz większy. Jest to twarda wyczuwalna kość po zewnętrznej stronie uda, znajduje się tuż pod biodrem. Kość przesuwa się pod palcami, gdy obracasz nogę do wewnątrz i na zewnątrz.
2. Wstrzykując w prawe biodro użyj lewej dłoni i na odwrót w lewym biodrze. Połóż dolną część swojej dłoni na znalezionym krętarzu większym, z palcami skierowanymi w stronę głowy.
3. Rozsuń palec wskazując i środkowy w kształt litery V. Wskazujący skieruj w stronę kolca biodrowego przedniego górnego (to wyczuwalna kostka z przodu miednicy, tam gdzie kładziesz ręce pod boki). Palec środkowy kieruj wzgłu grzebienia biodrowego (to górna krawędź kości biodrowej).
4. Miejsce wkłucia to środek trójkąta utworzonego między rozstawionymi palcami.
Jeśli masz problem z lokalizacją to pomocne może być stanie przed lustrem, lub poproszenie kogoś, by za pierwszym razem zaznaczył miejsce mazakiem.
Przygotowanie i wykonanie iniekcji
1. Umyj ręce wodą z mydłem, zdezynfekuj.
2. Przygotuj sprzęt i lek (igła do pobierania → zmiana na igłę do iniekcji 23–25G, 25–38 mm, zależnie od tkanki tłuszczowej), usuń pęcherzyki powietrza.
3. Zlokalizuj miejsce metodą dłoni opisaną wyżej, zdezynfekuj kolistym ruchem od środka na zewnątrz, poczekaj aż wyschnie.
4. Stań, przenosząc ciężar na drugą nogę, lub połóż się na boku – mięsień musi być rozluźniony.
5. Delikatnie napnij skórę, wprowadź igłę zdecydowanym ruchem pod kątem 90 stopni na pełną długość (lub głębokość zaleconą przez lekarza).
6. Wytyczne WHO i wielu brytyjskich protokołów nie wymagają już rutynowej aspiracji w tym miejscu – ryzyko trafienia w naczynie jest tu bardzo niskie. Ja jednak tę aspirację zalecam, w końcu nic Cię to nie kosztuję, a szanse są małe, ale nie zerowe. Jeśli pojawi się krew, wycofaj igłę i spróbuj ponownie w innym miejscu ze świeżą igłą.
7. Wprowadzaj lek powoli, ok. 1 ml na 10 sekund.
8. Odczekaj 10 sekund, wyciągnij igłę pod tym samym kątem, uciśnij gazikiem (bez energicznego masowania).
9. Wyrzuć igłę do pojemnika na odpady ostre.
10. Zmieniaj stronę, a także ogólnie miejsca podania.
Wiesz już jak zrobić sobie zastrzyk z testosteronu…
…ale nie wiesz jeszcze czym? Sprawdź jakie igły do testosteronu.
Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej.
Źródła
Fillingham i wsp. – „Adverse effects of dorsogluteal intramuscular injection versus ventrogluteal intramuscular injection: A systematic review and meta-analysis” – Journal of Clinical Nursing / Nursing Open, 2023.
Yalcin Atar i wsp. – „Examining the Safety of Dorsogluteal and Ventrogluteal Sites for Intramuscular Injection in Older Adults” – International Journal of Older People Nursing, 2024.
Issı ES, İncebacak F. Injection-induced sciatic nerve injuries in Turkey: a public health and patient safety analysis of Supreme Court decisions. BMC Medical Ethics. 2025 Oct 8;26(1):130.
Skorzystaj z pomocy specjalisty
Umów konsultację online i omów swoje wyniki z lekarzem.
Na konsultacji przeanalizujemy objawy, styl życia i wyniki badań. Jeśli trzeba, zaplanujemy dalszą diagnostykę lub leczenie.
Kluczowe jest leczenie przyczyny problemu, a nie automatyczne wprowadzanie terapii testosteronem. Dalsze kroki mogą obejmować:
Wybór metody zależy od przyczyny problemu, wyników badań i indywidualnej sytuacji pacjenta.
Masz inne pytanie lub nie wiesz, od czego zacząć? Skorzystaj z formularza kontaktowego.