Każdy mężczyzna musi być trochę kobietą, czyli mieć odpowiednie poziomy hormonów kobiecych. Mam tu na myśli estradiol (E2) i prolaktynę. Artykuł o tej drugiej widzisz w odnośniku, poniżej informacje o tym pierwszym.
Normy estradiolu u mężczyzn
Estrogen u mężczyzn powinien zawierać się w normach od kilkunastu, załóżmy, że 13 pg/ml do około 40 pg/ml. Standardowo laboratoria mogą je zawyżać lub zaniżać.
Aromatyzacja testosteronu
Jest to proces przemiany testosteronu w estradiol przez taki enzym o nazwie aromataza. Istnieją czynniki podnoszące aromatyzację. Najbardziej typowym jest otyłość, ponieważ tkanka tłuszczowa na brzuchu jest jednym z głównych miejsc, gdzie ten proces zachodzi. Im go więcej, tym proces aktywniejszy.
Kolejnym czynnikiem jest picie alkoholu zwykle potrzeba około tygodnia do powrotu do poziomów estradiolu sprzed popijawki.
Jeszcze kolejnymi czynnikami są przewlekły stres i stany zapalne.
Mówi się o tym, że stosunek testosteronu do estradiolu w organizmie powinien wynosić około 20:1. W praktyce medycyna jest daleka od matematycznej dokładności i zmiany zachodzą indywidualnie.
Estradiol a testosteron
Testosteron w mechanizmie sprzężenia zwrotnego hamuje naturalną produkcję testosteronu, poprzez swoje działanie na przysadkę. W ten sposób fizjologicznie utrzymuje się jego poziom. Estradiol hamuje naturalną produkcję testosteronu znacznie bardziej, niż sam testosteron. Więc zbyt wysoki estradiol, wywołany na przykład powyższymi czynnikami, może mocno zmniejszyć poziom testosteronu. W takich sytuacjach terapia zastępcza testosteronem nie musi być pierwszym wyborem, skupiamy się tutaj bardziej na naturalnej optymalizacji poprzez zmiany stylu życia i metodach innych niż terapia TRT – clomifen lub HCG.
Za wysoki estradiol – objawy
Zbyt wysoki estradiol u mężczyzny objawia się przede wszystkim ginekomastią (opowiem o niej za chwilę). A także obrzękami, możesz przybrać kilka kilogramów wody w krótkim czasie, ogólnie estrogeny wpływają na tycie.
Charakterystyczne są też zmiany nastroju. Łatwiej się denerwujesz, nagle płaczesz na filmach. Będąc przy zmianach nastroju, bardzo ważne by wspomnieć o depresji z lękiem i przebijającą się na pierwszym plan mgłą mózgową, brakiem motywacji i zmęczeniem. Do tego też problemy ze snem.
Problemy z libido, po prostu nie chce Ci się uprawiać seksu. A nawet jeśli Ci się już chce, to możesz mieć problemy ze wzwodem.
Jest jeszcze kilka objawów, ale te są najbardziej charakterystyczne.
Nie chcemy by był powyżej wspomnianej normy. Nawet przy braku objawów, może powodować wzrosty ciśnienia i ogólnie negatywnie działać na układ sercowo-naczyniowy.
Ginekomastia u mężczyzny
Ginekomastia u faceta wymaga osobnego rozwinięcia. Zaczyna się to od pieczenia sutków, jasne, nie musi Ci to pieczenie przeszkadzać. Jednak po około roku ginekomastii, tkanka może zwłóknieć, wtedy by się tego pozbyć zostaje Ci już tylko operacja.
Za niski estradiol – objawy
Wiele objawów pokrywa się z tymi nadmiarowymi. Tutaj też możesz mieć zaburzenia libido, jak również zaburzenia wzwodu.
Depresję z lękiem, pogorszeniem pamięci i koncentracji. Tutaj też mogą męczyć Cię zaburzenia snu.
Innym objawem niż przy nadmiarze estradiolu są problemy z układem kostno-stawowym. Ogólnie są to bóle stawów i kości, zmniejszenie gęstości kości, która prowadzi nawet do zwiększonego ryzyka złamań.
Jak zbić estradiol?
Za niski estradiol to jak już wiesz też problem, nie chcemy zbić go do „podłogi”. Choć jeśli ma być przez chwilę za wysoki lub za niski, w mojej ocenie lepiej by był za niski.
Jeśli po prostu jest za wysoki, zacznij od wyeliminowania czynników ryzyka.
Jeśli jesteś na terapii zastępczej testosteronem, to stosujemy zupełnie inne metody. Pierwszą kwestią jest przede wszystkim zmiana protokołu dawkowania. Możliwe, że Twoje TRT jest prowadzone błędnie, albo, że trzeba po prostu podawać jeszcze częściej, jeszcze mniejsze dawki.
Unikanie sytuacji stresowych (w miarę możliwości oczywiście) i alkoholu jest tutaj kolejnym kluczowym krokiem.
Jeśli mimo otyłości zdecydowaliście ze swoim specjalistą, by rozpocząć terapię zastępczą testosteronem, bo czasem bez tego ciężko jest zredukować masę ciała, to istnieje taki lek jak anastrozol. TRT przy otyłości całkiem często wiąże się ze zbyt wysoką aromatyzacją, w końcu testosteronu jest dużo i aromatazy też jest dużo. Stosuje się wtedy anastrozol, ale nie w tak dużej dawce. Protokoły będą oczywiście indywidualne, ale u żadnego pacjenta w chwili pisania tego artykułu nie przekroczyłem pół tabletki co iniekcję, a i to jest już bardzo rzadkie.
Ksenoestrogeny – co to jest i dlaczego należy ich unikać?
Substancje te działają trochę jak estradiol, tylko taki sztuczny. Pewnie nie chciałbyś, żeby Twoja żywność miała kontakt z ołowiem, Twoje rury były z teflonu, a dach z azbestu. Plastik jest takim kolejnym trucicielem naszych czasów, to właśnie z niego te ksenoestrogeny pochodzą. Ciężko wyeliminować go całkowicie, ale nawet samo ograniczenie pomaga.
Badania estradiolu (E2)
Sam wynik estradiolu niczego nie powie, zawsze warto zrobić kilka badań, w tej sytuacji kluczowe jest też, żebyś zawsze pamiętał o prolaktynie. Najlepszym wyborem na początek będzie jednak zrobienie pierwszego zestawu z tej listy.
Podsumowując
Potrzebujesz estradiolu, ale jak z wieloma innymi rzeczami, nie może go być ani za mało, ani za dużo. Jeśli jesteś na TRT, to pamiętaj o regularnych badaniach, a jeśli myślisz, czy to dla Ciebie najpierw sprawdź czy masz objawy niedoboru testosteronu. Jeśli czujesz, że możesz potrzebować pomocy z poziomem testosteronu – umów się na konsultację.
Skorzystaj z pomocy specjalisty
Kluczowe jest leczenie przyczyny problemu, a nie automatyczne wprowadzanie terapii testosteronem. Dalsze kroki mogą obejmować:
Wybór metody zależy od przyczyny problemu, wyników badań i indywidualnej sytuacji pacjenta.
Umów konsultację online i omów swoje wyniki z lekarzem.
Na konsultacji przeanalizujemy objawy, styl życia i wyniki badań. Jeśli trzeba, zaplanujemy dalszą diagnostykę lub leczenie.
Masz inne pytanie lub nie wiesz, od czego zacząć? Skorzystaj z formularza kontaktowego.